مسائل پاریسیّه (جلد اوّل)

یادداشتهای علّامه محمّد قزوینی
به کوشش ایرج افشار و علی‌محمّد هنر
گنجینۀ کلیّات و مقالات
وزیری، دوره چهارجلدی، چاپ دوّم، ۴۳۲ صفحه
مسائل پاریسیّه مجموعه‌ای از یادداشت‌های علمی و تعلیقات و نوادری است که محمّد قزوینی در دوران اقامت خود در پاریس (۱۲۹۸-۱۳۰۸) آنها را از کتاب‌های گوناگون یا از گفتگو با صاحب‌نظران گرد آورده و نوشته است. حجم قابل توجّهی از محتویات مسائل پاریسیه را نقل قول‌های پراکنده از کتب، به‌ویژه نسخ خطّی محفوظ در کتابخانۀ ملّی پاریس، تشکیل داده است. یادداشت‌های سودمند این کتاب که وسعت مطالعات و اطّلاعات قزوینی را از آنها به خوبی می‌توان دریافت در موضوعات مختلف تاریخی و ادبی فراهم آمده و در میان آنها تأمّلات لغوی برجسته‌تر است. او به کتاب‌هایی چون اوستا، تاریخ طبری، شاهنامه‌ها، غرر السّیر، دستور المنجّمین، تاریخ جهانگشای، هزار و یک شب و شخصیت‌هایی چون حسن صبّاح، ابوالمؤیّد بلخی، سنایی و عبید زاکانی توجّه ویژه داشته است.